Terug naar boven

Voorwoord

 

1.1 ABP: samen bouwen aan goed pensioen

Voor ABP was 2017 opnieuw een uitdagend jaar. We zetten ons in om onze deelnemers het best mogelijke pensioen te bezorgen op een verantwoorde en duurzame manier. We geven daarmee uitvoering aan een belangrijke arbeidsvoorwaarde van onze sociale partners.  In dit verslagjaar zijn grote stappen gezet in de vereenvoudiging van onze pensioenregeling, de financiële positie van het fonds is verder verbeterd en er is goede voortgang geboekt met de verdere invoering van ons beleid duurzaam en verantwoord beleggen. Tegelijkertijd zijn we ons ervan bewust dat er nog veel werk te verzetten is, want wij vinden het vertrouwen van onze deelnemers in pensioen nog steeds niet voldoende. In dit verslag leest u wat wij in 2017 hebben gedaan om dat vertrouwen te versterken.

1.2 Verwachtingen voor de ABP deelnemers

In 2017 is de financiële positie van het fonds verder verbeterd dankzij de stapsgewijze premieverhoging, onze beleggingsresultaten en de dalende kosten. Het beschikbaar vermogen van ABP is met 7,1% gestegen tot € 409 miljard. Onze verplichtingen zijn licht gedaald tot € 392 miljard. De actuele dekkingsgraad aan het einde van het jaar kwam uit op 104,4%. Dit was een forse verbetering ten opzichte van de dekkingsgraad eind 2016 (96,7%). Toch is het voor de komende vijf jaar, met het huidige stelsel, onze verwachting dat we de pensioenen niet of nauwelijks kunnen verhogen. De kans op verlaging van de pensioenen is voor de korte termijn, 2019 en 2020, heel klein. Maar voor de middellange termijn blijft de kans op verlaging aanwezig.

1.3 Vereenvoudiging van de pensioenregeling

In 2017 zijn belangrijke stappen gezet in de vereenvoudiging van de pensioenregeling. Dat is noodzakelijk om te kunnen garanderen dat iedere deelnemer het juiste pensioen krijgt. Deze vereenvoudiging is ook een eerste stap om de pensioenregeling voor deelnemers beter begrijpelijk en uitlegbaar te maken. Wij zijn verheugd dat sociale partners in de Pensioenkamer een onderhandelingsakkoord hebben gesloten over de middelloonregeling. Ook binnen het Sociaal Overleg Defensie is een begin gemaakt met het minder complex maken van de pensioenregeling voor militairen. Voor 2018 is een overgangsregeling afgesproken. Sociale partners hebben procesafspraken gemaakt voor een structurele pensioenregeling voor militairen, ingaande op 1 januari 2019. In het voorjaar van 2018 praten wij daarover verder.

Het is van belang om onze deelnemers en werkgevers goed op de hoogte te houden van voor hun relevante veranderingen. Het belang van complete en goede informatie is groot. Dat dit niet altijd goed gaat, heeft het dossier rond het afschaffen van de Anw-compensatie ons op alle fronten duidelijk gemaakt. We hebben daarvoor onze excuses gemaakt en we leren wederom hoe belangrijk het is om steeds vanuit onze deelnemer te blijven denken bij het implementeren van veranderingen.

1.4 Verbetering dienstverlening

Belangrijk speerpunt voor het ABP-bestuur is dat we onze dienstverlening aan deelnemers en werkgevers willen verbeteren en daarmee het vertrouwen in pensioen verder te versterken. Hiervoor willen we allereerst lessen trekken uit zaken die nu nog niet goed gaan, zoals de communicatie rond het vervallen van de Anw-compensatie. Ook werken we verder aan manieren waarop we deelnemers meer inzicht en overzicht kunnen bieden in hun persoonlijke pensioensituatie. Samen met APG voeren we experimenten uit waarbij we deelnemers en werkgevers actief betrekken. Hun feedback gebruiken we als basis voor verdere verbetering en innovatie. Een voorbeeld hiervan is de persoonlijke pensioenpot. In dit verslag leest u hier meer over.

 

1.5 Duurzaam en verantwoord beleggen

In 2017 hebben we goede voortgang geboekt op de concrete doelen die wij in ons duurzaam en verantwoord beleggingsbeleid hebben gesteld. We willen met onze beleggingen ook bijdragen aan het realiseren van de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties. In het verslagjaar is samen met andere beleggers gewerkt aan een gemeenschappelijk kader om deze beleggingen eenduidiger en meer objectief meetbaar te maken.
We willen nadrukkelijker kijken naar mogelijkheden om het aan ons toevertrouwde pensioengeld in Nederland te beleggen en te laten renderen. Daarbij gebruiken we ons reguliere toetsingskader (risico, rendement, kosten en duurzaam & verantwoord) en kijken we specifiek naar het maatschappelijk belang, zoals het bijdragen aan de energietransitie.
Een andere belangrijke stap is dat we aan het begin van 2018 ons beoordelingskader voor productuitsluitingen hebben aangescherpt. Op basis daarvan heeft het bestuur besloten te stoppen met beleggingen in tabak en kernwapens. U kunt hier meer over lezen in dit jaarverslag en in ons verslag duurzaam en verantwoord beleggen 2017.

1.6 Modernisering pensioenstelsel

In het afgelopen jaar is veel gezegd en geschreven over de vernieuwing van het pensioenstelsel. Vanuit onze ervaring en kennis denken en rekenen wij mee. Veranderingen op de arbeidsmarkt en in de samenleving, maar ook de grote renteafhankelijkheid maken dat aanpassing van het pensioenstelsel nodig is. Een verplichte pensioenregeling met voldoende ruimte voor risicodeling, buffers en fiscale mogelijkheden zijn en blijven belangrijke fundamenten voor een goed en stabiel pensioen. Wel moet de overgang naar de nieuwe situatie zorgvuldig gebeuren. We hopen dat sociale partners en het kabinet eruit komen en de aanpassing daadwerkelijk haar beslag zal krijgen, met in achtneming van de juiste randvoorwaarden.

1.7 Ons bestuur

In 2017 heeft het bestuur in al zijn afwegingen en besluiten goed gebruik kunnen maken van de mix aan ervaring, expertise en de aanwezige ‘frisse blik’. De aangepaste governance, met mandatering aan bestuurscommissies en het bestuursbureau, werkt goed en geeft het bestuur meer ruimte voor de strategische uitdagingen waar ABP voor staat. Na de herinrichting van het vermogensbeheerproces is in 2017 een start gemaakt met het herinrichten van het proces van pensioen- en rechtenbeheer, om ook in die processen de uitbestedingsrelatie met APG verder te verbeteren Belangrijk speerpunt hierin is de verdere verbetering van de dienstverlening aan deelnemers en werkgevers.

In het voorjaar hebben we afscheid genomen van Willem-Jelle Berg. Wij danken Willem-Jelle zeer voor zijn langjarige betrokkenheid bij ons ABP-bestuur. Hij heeft zich altijd maximaal ingezet voor de belangen van onze deelnemers. Met Patrick Fey als zijn opvolger is een nieuwe maar ervaren bestuurder aangetreden. In de tweede helft van het jaar is ook Philip Stork de gelederen van het bestuur komen versterken, als opvolger van het eind 2016 overleden bestuurslid Michael Damm.

1.8 Woord van dank

Graag dank ik namens het bestuur allen die op een of andere wijze hebben bijgedragen aan het fonds: onze deelnemers, werkgevers, sociale partners en andere stakeholders.
Die dank gaat zeker ook naar de medewerkers van ABP en APG, die zich met grote betrokkenheid en deskundigheid hebben ingezet.
In het bijzonder wil ik graag onze Raad van Toezicht en ons Verantwoordingsorgaan danken voor de constructieve en kritische bijdragen die zij hebben geleverd om ook dit jaar samen te bouwen aan onze ambitie: een goed pensioen voor onze deelnemers. 

Corien Wortmann-Kool
Bestuursvoorzitter